CPK

Centrum Praw Kobiet

Centrum Praw Kobiet

Sytuacja kobiet w Polsce


Prawo

Newsletter
wyślij ››
Licznik wizyt : 588133

CPK w mediach

Jak walczyć o alimenty na dziecko - "Świat Kobiety" nr 6/2007

24.05.2007

Oboje rodzice mają obowiązek dbać o dziecko, wychowywać je i płacić na jego utrzymanie. Nie powinni o tym zapominać, nawet kiedy podejmą decyzję o rozstaniu. Jeśli ojciec dziecka nie chce łożyć na malucha – walcz o pieniądze w sądzie.

Fakt, że rozstajesz się ze swoim mężem lub partnera, nie oznacza, że zostajesz sama z dzieckiem i z problemami … Przynajmniej nie powinnaś. Rozmawiajcie ze sobą. Ustalajcie najważniejsze sprawy dotyczące dziecka, np. w jakie dni tygodnia, w jakich godzinach ojciec będzie się widywał ze swoją córką lub synem. A może będzie odbierać dziecko ze szkoły lub przedszkola np. dwa razy w tygodniu? Bądź z nim w kontakcie. Pozwól, żeby od czasu do czasu chodził za ciebie na zebrania, zapraszaj go na przedstawienia organizowane dla rodziców itp. Planujcie razem, jak dziecko spędzi wakacje, kiedy wyjedzie z tobą, a kiedy z nim.

Ojciec powinien dbać o swoja pociechę, zajmować się nią. Czasami wystarczy mu tylko na to pozwolić. Oczywiście ma tez obowiązek płacić na utrzymanie waszej córki lub syna. Nie zapominaj jednak, że dotyczy to również ciebie. Bo wychowanie i utrzymanie dziecka to obowiązek obojga rodziców. Jeśli nie wiecie lub nie możecie dojść do porozumienia, ile ojciec dziecka powinien ci dawać pieniędzy, z ołówkiem w ręku policzcie wydatki na swoja pociechę (koszty wyżywienia, leczenia, dojazdów, ubrań, zabawek, dodatkowych zajęć, lekcji angielskiego itp.). Zsumujcie je i kwotę podzielcie na pół. Jeśli pojawi się jakiś poważny wydatek, np. kupno roweru, opłata wyjazdu na kolonie, umówcie się, że na bieżąco  będzie się dokładał. Zdarza się, że niektórzy rodzice potrafią w ten sposób ułożyć sobie życia. Bez kłótni, bez prawników. Jednak do tego potrzebna jest zgoda was obojga. Jeśli jej nie ma … sprawa kończy się w sądzie walką o alimenty na dziecko.

Sama napisz pozew
Jeśli ojciec dziecka nie płaci na utrzymanie swojej pociechy, powinnaś złożyć pozew do sądu o przyznanie dziecku alimentów. Możesz to zrobić, kiedy nadal jesteście małżeństwem, żyjecie w separacji lub już się rozwiedliście. O pieniądze na dziecko możesz ubiegać się w sądzie nawet wtedy, gdy żyliście bez ślubu, ale twój partner uznał dziecko (został wpisany jako jego ojciec w akcie urodzenia wydanym przez urząd stanu cywilnego).

Zanim pójdziesz do sądu, musisz napisać pozew i zebrać komplet dokumentów. Możesz to zrobić sama, bez pomocy prawnika. Jeśli nie masz komputera, napisz pismo odręcznie. Zadbaj tylko, żeby było czytelne i nie miało żadnych skreśleń. Jak je napisać? Możesz ściągnąć taki dokument z Internetu i napisać swój pozew, wpisując odpowiednie dane sądu, swoje, ojca dziecka itp. Pamiętaj tylko, żeby w pozwie nie zabrakło najważniejszych elementów pisma procesowego, czyli danych powoda, pozwanego, nazwy sądu, do którego składasz pismo, wysokości alimentów oraz uzasadnienia. Do pozwu musisz też dołączyć załączniki. Jeśli ojciec dziecka przebywa za granicą lub nie znasz jego adresu, napisz o tym w pozwie – sąd może pomóc ci ustalić jego aktualny adres lub powołać (na twój wniosek) kuratora, który będzie go reprezentował podczas rozpraw w sądzie.

W uzasadnieniu krótko opisz swój związek, podaj, kiedy się rozstaliście, datę urodzenia dziecka, opisz wydatki. Skup się tylko na najważniejszych sprawach, bo w sądzie liczą się fakty i dowody. W pozwie określ, jakiej miesięcznej kwoty domagasz się od ojca dziecka – zazwyczaj to połowa wydatków (druga powinnaś ty pokryć). Licz się z tym, że w sądzie trzeba udowodnić, dlaczego właśnie tyle pieniędzy potrzebujesz na malucha. Dlatego od razu zacznij zbierać dowody, np. faktury, rachunki za zajęcia, na które chodzi dziecko, opłaty za przedszkole lub szkołę, a jeżeli syn lub córka jest pod stałą opieką lekarza, przedstaw w sądzie koszty jego leczenia oraz wydatki na leki itp.

Sąd zbada sytuację finansową twoją oraz partnera. Często bierze pod uwagę nie tylko wysokość zarobków ojca dziecka, ale także to, ile mógłby zarobić w swoim zawodzie.

Dowodem w sądzie mogą być tez zeznania świadków, np. że ojciec dziecka pracuje nielegalnie. Jeżeli chcesz kogoś poprosić o złożenie zeznań przed sądem, zapytaj, czy się zgadza. Jeśli powie „tak”, podaj w pozwie jego imię, nazwisko oraz adres.

Pismo powinnaś złożyć w trzech kopiach: jeden egzemplarz jest dla sądu, drugi – dla ojca dziecka, a trzeci zostaje dla ciebie. Gdy już napiszesz pozew, sprawdź, czy masz wszystkie załączniki. Do pozwu przeznaczonego dla sądu trzeba dołączyć oryginały, natomiast do pisma dla ojca dziecka wystarczą kserokopie dokumentów.

W sądzie, na rozprawie
Pozew składasz w wydziale rodzinnym nieletnich sądu rejonowego. Możesz wybrać sąd właściwy dla miejsca zamieszkania ojca lub twojego i dziecka. Pismo z załącznikami możesz złożyć osobiście w sądzie, w biurze podawczym. Poproś o sprawdzenie i podstemplowanie swojej kopii pisma (to dla ciebie dowód, że pozew wpłynął do sądu). Możesz również wysłać pozew razem z załącznikami listem poleconym (zachowaj dowód nadania).

Za złożenie pozwu nie płacisz, bo sprawy o alimenty są zwolnione z opłat. Teraz pozostaje czekać na pismo z sądu. Kiedy wyznaczy on datę rozprawy, powiadomi cię listem poleconym. W zawiadomieniu poda dzień i godzinę oraz numer sali, w której będzie toczyła się sprawa. Jeżeli nie możesz tego dnia stawić się w sądzie, pamiętaj o usprawiedliwieniu nieobecności. Potrzebne ci będzie zwolnienie lekarskie, które musisz przesłać (oczywiście listem poleconym) na adres sądu. Warto też wcześniej zadzwonić do sekretariatu i powiadomić o swojej nieobecności z powodu choroby.

Zawiadomienie o terminie sprawy w sądzie otrzyma również ojciec dziecka. Sąd na pierwszej rozprawie wezwie was do polubownego załatwienia sprawy. Jeśli od razu ustalicie wysokość alimentów, podpiszecie ugodę. Będzie miała takie samo znaczenie jak wyrok sądu. Gdy się nie dogadacie, czekają was kolejne rozprawy. Będziesz musiała przekonać sąd, dlaczego takiej kwoty żądasz, czyli przedstawiać faktury, rachunki za utrzymanie dziecka. Powoływać świadków, którzy potwierdzą pod przysięgą, że ojciec dziecka żyje dostatnio, nieźle zarabia, kupił nowy samochód czy mieszkanie itp. Po zbadaniu sprawy, sąd wyda wyrok i zasądzi wysokość alimentów.

Alimenty można podwyższyć lub obniżyć
Możesz z czasem uznać, że alimenty są zbyt niskie, bo dziecko właśnie zdało do gimnazjum i ma większe potrzeby: chce chodzić na dodatkowe lekcje angielskiego, uprawiać koszykówkę itp. Jednak ojciec nie chce słyszeć o dodatkowych wydatkach. Wówczas złóż pozew do sądu o podwyższenie alimentów. Sąd sprawdzi, czy masz rację, czy potrzeby córki lub syna są uzasadnione. Wiedz jednak, że ojciec dziecka ma także prawo do obniżenia alimentów. Może to zrobić, gdy pogorszyła się jego sytuacja finansowa, np. z powodu ciężkiej choroby, kiedy stracił pracę i nie może znaleźć innej, został ojcem.

O podwyższeniu lub obniżeniu alimentów decyduje sąd. Dlatego za każdym razem trzeba złożyć pozew. Podaj w nim dane powoda, pozwanego, żądaną kwotę, napisz uzasadnienie i sygnaturę poprzedniej sprawy o alimenty.

Do kiedy ojciec powinien płacić
Dziecko może otrzymywać alimenty do czasu, aż się nie usamodzielni (co w praktyce oznacza, że póki nie zacznie pracować). Dlatego ukończone 18 lat – jak się często błędnie uważa – nie zwalnia rodzica z płacenia alimentów. Ojciec dziecka nie może sam z własnej woli przestać płacić alimentów. Z tego obowiązki może go zwolnic jedynie sąd.

Ważne!!! Kto od kogo może domagać się pieniędzy
Zwykle o alimenty występuje rodzic w imieniu swojego nieletniego dziecka. Może się o nie starać matka od ojca lub ojciec od matki, w zależności od tego, które z nich opiekuje się pociechą. Kiedy ojciec nie jest w stanie ich płacić, dziecko może dostawać alimenty od dziadków. Świadczeń mogą się też domagać: małżonek – od małżonka, rodzice – od dzieci, a rodzeństwo – od swojego rodzeństwa.

Alimenty. Nawet trzy lata wstecz
W każdej chwili możesz złożyć pozew o alimenty na dziecko. Masz prawo domagać się pieniędzy nawet do trzech lat wstecz od momentu złożenia pozwu. Sąd może przyznać ci zaległe świadczenie, jeśli udowodnisz, że byłaś w trudnej sytuacji finansowej, np. musiałaś zapożyczyć się, żeby utrzymać dziecko.

Co zrobić gdy on nie płaci. Katarzyna Lauristen – radca prawny
Gdy ojciec dziecka nie płaci zasądzonych alimentów lub płaci tylko ich część, idź z wyrokiem sądu do komornika. Jego adres otrzymasz w sekretariacie sądu. Gdy okaże się, że nie udało mu się wyegzekwować długu, powinien problem zgłosić do ośrodka pomocy społecznej. Pracownicy socjalni maja prawo przeprowadzić wywiad środowiskowy i sprawdzić, czy dłużnik naprawdę nie ma pieniędzy, z czego się utrzymuje, czy nie pracuje na czarno i nie ukrywa swoich dochodów. Gdy ojciec dziecka ma samochód i prawo jazdy, wtedy ośrodek pomocy społecznej może wystąpić do wydziału komunikacji o zatrzymanie prawa jazdy. Często to pomaga … i dłużnicy natychmiast płacą zaległości. Zgodnie z prawem ojcowie, którzy uchylają się od płacenia zasądzonych alimentów, mogą być skazani na roboty publiczne lub wpisani do krajowego rejestru dłużników.

Zdaniem eksperta. Bezpłatna pomoc
W naszej fundacji prawnicy i psycholodzy udzielają bezpłatnych porad kobietom, które rozstają się z partnerami i starają się o alimenty na dziecko. Można umówić się na spotkanie lub skorzystać z telefonicznych dyżurów, tel. (0-22) 621-35-37 (szczegóły na www.cpk.org.pl). Podpowiadamy, jak napisać pozew, jakie dokumenty są potrzebne. Mamy filę w Grójcu i oddziały Gdańsku, Łodzi i Wrocławiu.

Drukuj

CPK w mediach - pozostałe publikacje